Żylistki mają małe wymagania, jeśli chodzi o stanowisko i pielęgnację. Wykazują odporność na szkodniki i zanieczyszczenia miejskie. To sprawia, że stanowią cenny okaz w każdym ogrodzie, zwłaszcza, że występują w wielu odmianach różniących się od siebie wzrostem i kolorem kwiatów. Zobacz, co powinieneś wiedzieć o żylistkach, żeby prawidłowo o nie dbać.
Żylistek - ściąga
- Wysokość: 40 cm-3 m w zależności od odmiany
- Kwitnienie: od maja do sierpnia
- Stanowisko: słoneczne i półcieniste, zaciszne
- Pochodzenie: Azja Wschodnia i Środkowa, Ameryka Środkowa
- Podłoże: przepuszczalne, piaszczyste, próchnicze i wilgotne, lekko kwaśne do obojętnego, lekko zasadowe
- Nawożenie: raz na rok/kilka lat
- Podlewanie: regularnie latem
- Rozmnażanie: z sadzonek
- Szkodniki i choroby: mączniak, rdza, mszyce, zwójki
Żylistek - co to za roślina
Żylistek (znany też jako Deutzia) to gatunek krzewów ozdobnych z rodziny hortensjowatych. Istnieje ok. 70 gatunków tej rośliny. Wysokość jest zróżnicowana w zależności od odmiany - najniższe karłowe krzewy osiągają 0,5 m, podczas gdy najwyższe - nawet 3 m wysokości. Pędy żylistka są sztywne, wyprostowane i rozgałęzione. Pokrywa je korowina w kolorze białym. Roślina cechuje się jajowatymi dużymi liśćmi w kolorze zielonym, piłkowanymi na brzegach.
Dzwonkowate lub gwiazdkowe kwiaty w kolorze białym lub różowym zebrane są w gęste zwisające kwiatostany. Kwitną obficie i długo - od maja do sierpnia. Żylistek to roślina miododajna, która przyciąga pszczoły i pozostałe owady zapylające.
Sprawdza się zarówno w małych, jak i dużych ogrodach z uwagi na wielość odmian o różnej wysokości. Uprawa żylistka jest łatwa - roślina toleruje różne stanowiska i rodzaje podłoża. Sadzi się go zarówno wiosną, jak i jesienią.
Żylistek - odmiany do ogrodu
Żylistek karbowany Pride of Rochester o wyprostowanych gałęziach, zwisających bliżej końcówek. Wyróżnia się kwiatami o białym wnętrzu i różowych płatkach, skupionymi w gęstych wiechach.
Żylistek szorstki osiąga 3 m wysokości. Wyróżnia się krzaczastym pokrojem, a w zależności od odmiany kwiaty mają kolor biały (Candissima) lub biały z białoróżowymi smugami (Plena).
Żylistek wysmukły osiąga 40 cm wysokości. Wydaje pełne białe kwiaty ( Variegata, Aurea, Nikko). Wyróżnia się gęstymi pędami i dużymi lancetowatymi dwubarwnymi liśćmi, które jesienią przebarwiają się na czerwono.
Żylistek różowy Carminea dorasta do 1,5 m wysokości, ma rozłożysty, gęsty pokrój i łukowato wygięte pędy. Cechuje się purpuroworóżowymi kwiatami o białych wnętrzach, zebranymi w wiechy.
Żylistek mieszańcowy osiąga 1-2 m. To krzew o wzniesionym pokroju i lekko wygiętych pędach. Istnieje wiele odmian hybrydowych, jak np. Mont Rose o dużych kwiatach jasnoróżowych, Strawberry Fields o kwiatach ciemnoróżowych i Magicien o kwiatach w klasycznym kolorze różu.
Żylistek - wymagania i warunki
Żylistka przycina się wiosną zaraz po posadzeniu. Pędy skraca się o ⅓ długości. Nawet jeśli sadzisz krzew jesienią, z cięciem zaczekaj do wiosny. Przez pierwsze 3 lata usuwa się wyłącznie uszkodzone i przemarznięte pędy.
Kilkuletnie krzewy przycina się o połowę po przekwitnięciu, czyli w czerwcu, lipcu lub sierpniu, bo żylistek kwitnie na pędach zeszłorocznych.
Żylistek potrzebuje cięcia odmładzającego w celu prześwietlenia krzewu - wówczas roślina otrzymuje dostęp do światła i ma zapewnioną cyrkulację powietrza.
Podłoże dla żylistka
Żylistek lubi gleby wilgotne, próchnicze i przepuszczalne, średnio zwięzłe. Ma płytki system korzeniowy, dlatego nadaje się na gleby, które dobrze utrzymują wilgoć, choć nie mogą to być tereny podmokłe. Ziemia powinna mieć odczyn lekko kwaśny do lekko zasadowego.
[product id="2583,2452,2956"]
Podlewanie żylistka
Choć żylistek rośnie na stanowiskach słonecznych, to jest podatny na suszę. Podczas upałów należy go regularnie podlewać. Regularnego nawadniania (przez kilka tygodni) potrzebują również młode okazy, które dopiero co znalazły się w ogrodzie. Najlepiej wykonywać to rano lub wieczorem i strumień wody kierować bezpośrednio do korzeni, żeby nie zamoczyć liści i nadziemnych części rośliny.
Żylistek - nawożenie
Żylistka nawozi się nawozem organicznym, kompostem lub obornikiem. Jeśli rośnie w żyznym podłożu, wystarczy zrobić to raz na kilka lat. Jeśli gleba jest mniej zasobna w składniki odżywcze, warto zasilać ją co roku.
[product id="1592,1367,96"]
Żylistek - przesadzanie
Przez płytki system korzeniowy żylistek źle znosi przesadzanie. Warto go więc posadzić od razu w miejscu docelowym, w którym będzie rósł przez wiele lat.
Żylistek - rozmnażanie
Żylistka rozmnaża się przy pomocy sadzonek półzdrewniałych, zdrewniałych i zielnych, czasem sadzonek korzeniowych. Sadzonki do pojemników sadzi się cały rok.
Sadzonki zielne pobiera się w czerwcu z wierzchołka młodego pędu. Każda z nich powinna mieć 3-5 par liści, a jej długość wynosić 6-10 cm.
Sadzonki zdrewniałe pobiera się po zrzuceniu liści z tegorocznych zdrowych pędów, które skończyły przyrost. Rozpoznaje się je po świeżej korze i braku rozgałęzień. Pęd przycina się poniżej pąka u nasady i powyżej pąka wierzchołkowego.
Sadzonki pozyskuje się rano i wkłada do wody oraz ukorzeniacza. Potem sadzi się je w podłożu z torfu i piasku lub perlitu (1:1).
Ukorzenianie trwa 5 tygodni w przypadku sadzonek zielnych, a w przypadku zdrewniałych - do wiosny. Dla lepszej wilgotności można przykryć pojemniki folią perforowaną. Następnie przesadza się sadzonki do doniczek, a na wiosnę na stałe miejsce.
Żylistek - zimowanie
Żylistki cechują się niską odpornością na mróz. Przemarzają, ale za to szybko wytwarzają odrosty. Potrzebują okrywania na zimę np. stroiszem, czyli gałązkami świerka. Warto również zrobić kopczyki na zimę, a wiosną przykryć agrowłókniną, kiedy panują przymrozki.
[product id="1372,65,206"]
Żylistek - szkodniki i choroby
Żylistki wykazują odporność na szkodniki i choroby. Bardzo rzadko atakują je mszyce czy zwójki, a z chorób - mączniak i rdza. Pielęgnacja polega na usuwaniu liści ze śladami choroby i opryskach.
Mszyce powodują deformacje i skręcanie się liści. Wszystko zaczyna się od jasnych przebarwień, dlatego jeśli tylko zauważysz pierwsze oznaki, od razu reaguj. Zastosuj np. Laser RTU i Deltam Nautra. Szybkie efekty osiągniesz, jeśli dodatkowo użyjesz tablic lepowych w pobliżu roślin.
Zwójki atakują już na wiosnę pod postacią gąsienic. Szczególnie upodobały sobie młode liście, kwiaty i pąki kwiatowe. Zjadają słupki i pręciki z kwiatów. Rozpoznasz je po przędzy - zlepiają nią liście, które przybierają kształt zbliżony do rozety. Liście zwijają się w rurkę, i tracą soki. Środki chemiczne na zwójki to m. in. Proclaim i Mospilan. Ten ostatni działa również na mszyce.
Mączniaka wabi podwyższona wilgotność, dlatego trzeba uważać, żeby nie przelać roślin. Najważniejszym objawem mączniaka jest nalot w kolorze białawym lub szarym, o mączystej konsystencji. Znajduje się na obu stronach liści. Najlepsze preparaty w walce z mączniakiem to: Siarkol 800 SC, Proplant 722 SL i Miedzian 50 WP.
Rdza przejawia się w postaci skupisk drobnych, wypukłych plamek w kolorze rudawym i rdzawobrązowym. Wokół nich występują zażółcenia, a przyczyną tej choroby są grzyby. Hamują rozwój rośliny i oszpecają ją. Na rdzę zadziałają Discus 500 WG i Fungimat AL, które pomocne są również w przypadku mączniaka.
[product id="1307,2544,2001,1699,1740,316"]
Żylistek - ciekawostki
- Żylistek szorstki bardzo dobrze toleruje zanieczyszczenia miejskie, dzięki czemu można go uprawiać również w trudnych warunkach miasta jako np. żywopłot.
- Żylistki pochodzą z Dalekiego Wschodu. Początkowo uprawiano je na wyspach Japonii: Honsiu, Sikoku i Kiusiu. Obecnie 50 gatunków żylistka rośnie w Chinach, a aż 41 stanowią endemity na tym terenie. Naturalnie żylistek rośnie również w Meksyku.
- Inna nazwa tego gatunku roślin - Deutzia - wzięła się od nazwiska Johanna van Deutza XVIII-wiecznego holenderskiego botanika.
Więcej porad w e - booku
