Tojeść rozesłana

Wytrwała i pewna siebie roślina, która myśli, że cały ogród należy do niej. Dobrze sobie radzi bez większej opieki i rozrasta się w okamgnieniu. Jeśli jej nie przypilnujesz, zakradnie się tylnymi drzwiami do Twojego domu. Sekator to Twoje ulubione narzędzie ogrodnicze? Lubisz raz na jakiś czas odpalić kosiarkę? Istnieje duża szansa, że zaprzyjaźnisz się z tojeścią rozesłaną!

Tojeść rozesłana – ściąga

Tojeść rozesłana – co to za roślina?

Pochodzi z Europy i Azji i należy do rodziny pierwiosnkowatych. Zasięgiem obejmuje całą Polskę, choć najliczniej występuje na terenach nizinnych i w niższych piętrach górskich. Naturalnie rośnie na terenach podmokłych: przy brzegach zbiorników wodnych, nad rzekami, w rowach, na łąkach i w olszynach.

Jako roślinę okrywową często wykorzystuje się ją w ogrodach bagiennych, do obsadzania oczek wodnych i na skalniaki. Jako roślina zwisająca nadaje się na balkony o każdej wystawie – od północnych, po południowe, a także murki w ogrodach.

Jak wygląda tojeść?

Tojeść rozesłana to wieloletnia bylina o pokroju płożącym – rozwija pędy o długości nawet do 60 cm. Pięciopłatkowe promieniste kwiaty mają ok. 3 cm średnicy. Rozwijają się w kątach liści pojedynczo lub podwójnie. Wybarwiają się na intensywnie żółty kolor lub cytrynowo-żółty. Wewnątrz są kropkowane na czerwono.

Pędy wyrastają z czterokanciastej łodygi i są gęsto ulistnione. Jasnozielone nakrapiane na czerwono liście mają owalny kształt i wyrastają naprzemianlegle na pędach.

Tojeść korzeni się przez węzły na łodydze – jeśli któryś z nich dotknie ziemi, szybko wypuszcza nowe korzenie nawet na 1-2 m od miejsca, w którym rośnie poprzedni korzeń. Potrafi zakorzenić się nawet pod wodą.

Tojeść rozesłana – odmiany do ogrodu

W Polsce uprawia się dwie odmiany tojeści:

Aurea – wybarwia się intensywnie w słońcu i przy wysokiej wilgotności. W cieniu przybiera barwę zieloną i nie kwitnie. To jedna z mniej ekspansywnych odmian.

Goldilocks – odmiana o intensywnym wzroście, zielonkawożółtych liściach i żółtych kwiatach. Lubi cień i dużą wilgotność podłoża.

Tojeść rozesłana – wymagania i warunki

Tojeść ma płytki system korzeniowy i szybko przyjmuje się w nowym miejscu. Potrzebuje regularnego przycinania, jeśli nie chcesz, by zdominowała Twój ogród. Szybko odbija po cięciu.

Należy do roślin ekspansywnych, dlatego wymaga równie walecznego towarzystwa. Zwykle w ogrodzie łączy się ją z berberysami, przywrotnikami, fuksjami i trawami ozdobnymi.

Stanowisko dla tojeści rozesłanej

Z zasady roślina ta lubi miejsca zacienione – całkowicie lub częściowo. Niektóre jednak odmiany, jak Aurea, nie kwitną w cieniu. Potrzebują stanowiska o większej ilości słońca – nie musi być bezpośrednio nasłonecznione, wystarczy światło rozproszone.

Ponieważ tojeść szybko się rozrasta i zagłusza inne rośliny, poleca się stosowanie obrzeży ogrodowych lub kamieni, żeby ograniczyć jej samoistne rozprzestrzenianie.

Podłoże dla tojeści rozesłanej

Optymalna gleba to gliniasta i żyzna o odczynie obojętnym, choć poradzi sobie też w środowisku kwaśnym i zasadowym. Podłoże musi być stale wilgotne.

Tojeść jest na tyle niewymagająca, że urośnie również w lżejszym gruncie (np. z większą ilością piasku). Wówczas trzeba jednak pamiętać o podlewaniu, a jeśli podłoże jest zbyt lekkie, dociąża się je przy pomocy np. torfu, tak żeby płytki system korzeniowy był stabilny.

Podlewanie tojeści rozesłanej

Bylina z zasady lubi podmokłą glebę, jednak dobrze znosi suszę i okresowe przesychanie podłoża. Błyskawicznie regeneruje się po pierwszym deszczu. Można ją regularnie podlewać, jeśli brakuje wody, a także ściółkować korą sosnową lub kompostem, żeby zatrzymać wilgoć w podłożu.

[product id="2486,1583,2584"]

Przycinanie tojeści rozesłanej

Łatwo i szybko się ukorzenia. Wystarczy, że węzłem dotknie ziemi i już zakotwicza się w glebie, by podjąć dalszą ekspansję. Potrzebuje regularnego i silnego przycinania. Jeśli chcesz sobie ułatwić to zadanie, możesz potraktować ją kosiarką zamiast sekatorem. To na tyle silna roślina, że błyskawicznie się zregeneruje.

Tojeść rozesłana – nawożenie

Dodatkowe składniki odżywcze nie są konieczne, ale sprawiają, że szybciej się rozrasta i obficiej kwitnie. Stosuje się wieloskładnikowe nawozy mineralne, nawozy do roślin ozdobnych, kompost lub biohumus. Dokarmianie tojeści przeprowadza się raz na 3-4 tygodnie w maju i czerwcu.

[product id="1539,1899,863"]

Tojeść rozesłana – rozmnażanie z sadzonek wierzchołkowych

Roślinę można rozmnażać przez cały sezon wegetacyjny bez względu na jego etap, choć najlepsze terminy to wiosna i jesień.

Sadzonki (4-6 cm) pobiera się z pędów bez pąków liściowych o długości 10-15 cm. Miejsce cięcia znajduje się pod węzłem, z którego wyrastają liście. Dolne liście usuwa się, a blaszki górnych liści przycina o 1/3 lub 1/2. Sadzonki umieszcza się od razu na stałym miejscu w rozstawie 30 × 50 cm lub w pojemnikach, które ustawia się w inspekcie.

Podłoże dla sadzonek składa się z torfu i piasku w równych proporcjach, wymieszanych z kompostem (warstwa 5 cm).

Tojeść rozesłana – zimowanie

Dobrze znosi zimowe mrozy do -15°C, ale kiedy nie ma śniegu, potrzebuje okrycia, które utrzyma wilgotność w podłożu i zapobiegnie suszy fizjologicznej. Dzięki temu pędy nie uschną. Jeśli nie zabezpieczysz rośliny i dojdzie do uszkodzenia nadziemnych części, usuń je na wiosnę. Nowe pędy odbiją od korzenia.

Tojeść rozesłana – szkodniki i choroby

Jak widzisz, to jedna z najsilniejszych roślin, które nie wymagają większej uwagi (poza cięciem). Nie inaczej jest w przypadku chorób i szkodników – te omijają ją z daleka. W skrajnych przypadkach może się zdarzyć, że pojawią się mszyce. Zastosuj wówczas Polysect Naturen, Karate Zeon lub Nimrod, żeby się ich pozbyć.

[product id="3247,1691,1732"]

Tojeść rozesłana – ciekawostki

Więcej porad w e - booku