Owocówka jabłkóweczka

Owocówka jabłkóweczka to jeden z najgroźniejszych szkodników jabłoni. Nie wybacza braku uważności i przynosi duże szkody, jeśli go przegapisz. Twój sad napawa Cię dumą? Bądź zawsze przygotowany na wizytę tego intruza. Co gorsze – jeśli już raz się pojawi w sadzie, zagości na długo. Walka z nim trwa czasem nawet kilka sezonów. Jak rozpoznać i radzić sobie z owocówką jabłkóweczką tak, żeby przy tym nie osiwieć?

Owocówka jabłkóweczka - ściąga

Owocówka jabłkóweczka – jak wygląda?

Larwy początkowo mają białe ciała, następnie żółtokremowe, a na koniec przebarwiają się na różowo z ciemnobrązową głową. Ciała starszych gąsienic pokrywają szare brodawki. Poczwarki są brązowe i dorastają do 12 mm długości.

Jaja mają kształt okrągły w przybliżeniu i delikatnie zaostrzony na jednym końcu. Opalizują świeżo po złożeniu.

Dorosłe osobniki mają dwie pary skrzydeł: przednie brunatnopopielate ze złotawymi paskami i oczkiem na końcu, tylne oliwkowo-popielate. Rozpiętość skrzydeł u samców wynosi 16 mm, a u samic 20 mm.

Owocówka jabłkóweczka – cykl rozwojowy

Gąsienice zimują w postaci oprzędzionej pod korą drzew i w jej spękaniach, w stworzonych przez siebie kolebkach. Bytują również w szparach drewnianych podpór, a nawet skrzyniach, stojących w pobliżu drzew.

Przepoczwarzają się od drugiej połowy kwietnia do początku maja. Motyle stają się aktywne wieczorami, w dni kiedy temperatura utrzymuje się powyżej 15°C. Wylot motyli zaczyna się w drugiej połowie maja. Ostatni wylot ma miejsce najpóźniej w połowie czerwca. Trwają do 50 dni.

Samice składają jaja przy szypułce lub z boku owocu już drugiego i trzeciego dnia po wylocie. Samice I pokolenia składają średnio 60-100 jaj. Larwy wykluwają się od początku czerwca i od razu przystępują do żerowania. Te, które wylęgną się wcześniej, dają początek II pokoleniu. Samice II pokolenia składają jaja od lipca do września, każda z nich 30-60 sztuk. Gąsienice z wylęgu późniejszego zimują.

Gąsienice z I pokolenia żerują przez 3-6 tygodni od czerwca do zbiorów, a II pokolenia ponad 8 tygodni, od końca lipca do października. Po żerowaniu wychodzą z owoców i spuszczają się po przędzy na konary i pnie, żeby przezimować.

Temperatura poniżej 25°C mocno redukuje populację owocówki.

Owocówka jabłkóweczka – jakie rośliny atakuje?

To jeden z najgorszych szkodników. Jego siła rażenia potrafi być ogromna. W krótkim czasie zalarwia wszystkie owoce w sadzie. Przy pierwszych objawach od razu reaguj. Widzisz robaczywe jabłka i gruszki? To właśnie owocówka.

Owocówka jabłkóweczka – kiedy się pojawia?

Pierwsze loty motyli odbywają się w drugiej połowie maja. Rozwojowi szkodników pomaga ciepła wiosna. Jeśli pada, jest chłodno i wieje, to populacja owocówki się zmniejsza. Owocówka aktywizuje się wieczorami – wówczas motyle latają po sadzie i składają jaja na owocach.

Owocówka jabłkóweczka – jak żeruje na roślinach?

Larwy po wylęgu najpierw wędrują po powierzchni owoców. Kiedy już dostaną się do środka, nie zjadają miąższu (skórka i miękisz zostają z boku otworu wejściowego), tylko zmierzają prosto do gniazda nasiennego.

Ryją korytarze w miąższu i sprawiają, że owoce za szybko opadają. Jedna gąsienica atakuje do 3 owoców w ciągu swojego życia.

Kiedy larwy I pokolenia żerują na owocach, objawem są brunatne plamy, które wydostają się z zawiązków. II pokolenie niszczy dojrzałe owoce, żywi się nasionami, wygryza kręte korytarze w miąższu i pozostawia brunatne odchody.

Owocówka jabłkóweczka – objawy żerowania na roślinach

Gąsienice owocówki widać, kiedy wędrują po liściach i owocach. Wygryzają otwory, przez które wchodzą do środka owoców. Dają się też zaobserwować brunatne ślady, które wydostają się przez otwory – to odchody, które zwiększają ryzyko pojawienia się chorób grzybowych.

Porażone owoce dojrzewają za wcześnie, przedwcześnie opadają lub wiszą na gałęzi, ale tracą wartość ze względu na porażone wnętrze.

Owocówka jabłkóweczka – zwalczanie

Pierwsze szkodniki rozpoznasz dzięki pułapce feromonowej, wydzielającej feromon samicy gotowej do kopulacji. Wabi samce i odławia je. Jeśli zobaczysz, że w ciągu doby łapie się co najmniej 5 motyli, to znak, że czas przystąpić do ochrony roślin.

[product id="3234,1071"]

Pułapka jest odporna na deszcz i słońce. Działa selektywnie – tylko na owocówkę – więc jest bezpieczna dla innych owadów. Wiesza się ją na drzewach od połowy maja do (najpóźniej) połowy czerwca. Im wcześniej, tym lepiej. Sprawdzaj codziennie, ile szkodników się złapało.

Od czerwca do sierpnia obserwuj drzewa i przeglądaj zawiązki, czy noszą ślady wgryzów lub są na nich jaja.

Owocówka jabłkóweczka – zwalczanie ekologiczne

Uszkodzone owoce zerwij, zbierz z ziemi i zniszcz. Nie kompostuj ich, bo doprowadzisz do zwiększenia populacji szkodnika w ogrodzie.

Opaski na pnie drzew – załóż je na przełomie czerwca i lipca, i zostaw do jesieni.

Następnie zdejmij je i spal. Na koniec sierpnia załóż drugą opaskę – ta pozostanie na pniu do zimy lub wczesnej wiosny. Jeśli na opasce zauważysz pożyteczne owady, delikatnie je usuń. Widać liczne gąsienice owocówki? Przygotuj się do walki w kolejnym sezonie.

KoloradoControl – gotowy środek mikrobiologiczny do oprysku z bakteriami Bacillus ssp, które kolonizują strefę korzeniową drzew owocowych. Usuwa szkodniki i wspiera regenerację roślin. Najskuteczniej działa w pierwszych stadiach rozwoju larw.

Lepinox Plus – środek biologiczny do oprysku, dozwolony w uprawach ekologicznych. Zawiera bakterie Bacillus thuringiensis. Działa dożołądkowo. Poraża gąsienice, które, choć pozostają na owocach, to już na nich nie żerują. Najlepiej stosować w trakcie wylęgu gąsienic i tuż po nim.

[product id="982,2393,1479"]

Owocówka jabłkóweczka – środki ochrony roślin

Najczęściej wykorzystywane środki na owocówkę jabłkóweczkę to także: 

Mospilan – stosuj na początku wylotu motyli i podczas składania jaj, czyli od połowy maja do połowy czerwca. Oprysk wykonuje się dwa razy w sezonie, w odstępie 7-14 dni.

Coragen – działa od pierwszych objawów. Neutralizuje szkodniki w ciągu kilku godzin, a pełne zwalczenie owocówki zajmuje mu do 4 dni. Okres karencji – 14 dni.

[product id="1698,3145,90"]

Owocówka jabłkóweczka – zwalczanie biologiczne

Naturalni wrogowie tego szkodnika to głównie ptaki: sikorki, szpaki, kowaliki i wróble. Pospolite gatunki, które mieszkają na terenie całej Polski. Wiele z nich zostaje na zimę – niekiedy nawet szpaki.

Postaw karmniki dla ptaków w ogrodzie. Przyciągniesz je podczas chłodnych miesięcy i chętnie zostaną z Tobą przez cały rok, regulując populację szkodników w ogrodzie.

Owocówka jabłkóweczka – profilaktyka

Najlepszą obroną jest nie dopuścić do ataku szkodnika. Jeśli schowa się w korze drzewa, musisz czekać do wiosny na pierwsze loty motyli i składanie jaj, żeby zareagować.

Co możesz zrobić do tego czasu? Wyszoruj korę drzewa, w której kryją się owocówki. Pierwsze czyszczenie wykonaj w październiku, a drugie na przełomie lutego marca.

Użyj roztworu szarego mydła i wody oraz szczotki. Nie przejmuj się, jeśli kawałki kory odpadną. Niestety w przypadku starych drzew o grubej spękanej korze metoda ta może nie być tak skuteczna, jak u młodych o mało pofałdowanych pniach.

Rozpoznaj chorobę lub szkodnika