Mrozoodporne kwiaty, frędzelkowate płatki i liście, które przybierają ognisty kolor jesienią. Jeśli potrzebowałeś trzech powodów na to, by zaprosić oczar do swojego ogrodu, właśnie je poznałeś! Oczar wirginijski świetnie sobie radzi w naszych warunkach, a jako soliter przyciąga wzrok zwłaszcza wtedy, kiedy cały ogród zapada w zimowy sen.
Oczar wirginijski – ściąga
- Wysokość: 3-4 m, w naturze do 10-12 m
- Kwitnienie: wrzesień-grudzień
- Stanowisko: półcieniste i słoneczne
- Pochodzenie: wschodnia część Ameryki Północnej
- Podłoże: żyzne, przepuszczalne, próchnicze, lekko kwaśne i kwaśne
- Nawożenie: biohumus, nawozy wieloskładnikowe, nawozy z fosforem i potasem
- Podlewanie: regularne, stała wilgotność
- Rozmnażanie: nasiona, sadzonki
- Szkodniki i choroby: mączniak prawdziwy, rdza liści
Oczar wirginijski – co to za roślina?
Oczar wirginijski to krzew lub drzewo z rodziny oczarowatych, rodzime dla wschodniej części Ameryki Północnej na obszarze od Nowej Szkocji do Minnesoty, środkowej Florydy i wschodniego Teksasu. Rośnie głównie w wilgotnych lasach, wzdłuż strumieni i innych cieków wodnych. Osiąga od 3 do 6 m wysokości, choć w optymalnych warunkach dorasta do nawet 10 m.
Kwitnie od końca września do końca listopada, a nawet jeszcze w grudniu, rozwijając bladożółte lub żółte kwiaty o cienkich wstęgowatych płatkach. Karbowane lub ząbkowane liście są zielone albo zielonkawobrunatne, szerokie, o jajowatym kształcie i najczęściej ostrym szczycie. Mają długość od ok. 4 cm do ok. 17 cm.
Liście przebarwiają się jesienią na żółto, pomarańczowo i czerwono, co w połączeniu z żółtymi kwiatami tworzy zjawiskowy efekt. Jako soliter oczar późną jesienią wybija się na tle zimozielonych roślin i uśpionego ogrodu. Na zimę zrzuca liście, natomiast kwiaty są mrozoodporne i utrzymują się dłużej, aż temperatura spadnie do -10°C.
Owoce w formie torebek dojrzewają na koniec sierpnia i noszą intrygującą nazwę orzechów czarnoksięskich. Kiedy wysychają i pękają, wyrzucają nasiona na odległość nawet do 4 m. Zwykle następuje to pod koniec października. Wyschnięte strąki nasion zostają na drzewie, utrzymując się czasem przez długie miesiące. Nasiona pozostają na ziemi przez kolejne dwie zimy, zanim zaczną kiełkować.
Oczar wirginijski – wymagania i warunki
Choć bardzo dobrze sprawdza się jako soliter, to potrzebuje osłony przed wiatrem. Jeśli zakładasz ogród leśny, w którym dzikość przyrody i swoboda stoją na pierwszym miejscu, wyeksponuj oczar – pojedynczy lub posadź kilka sztuk obok siebie! Pamiętaj jednak, żeby nie umieszczać go obok wysokich drzew i krzewów. Mogą nadmiernie zasłonić oczar, a także stanowić konkurencję w pozyskiwaniu wody i minerałów.
Stanowisko dla oczaru wirginijskiego
Cień lub półcień to najlepsze warunki dla tej rośliny. Zbyt intensywne słońce uszkadza liście i sprawia, że gleba szybciej wysycha. Oczar lub zaciszne miejsca, chroniące go przed silnym wiatrem, który wysusza kwiaty i liście.
Podłoże dla oczaru wirginijskiego
Oczar preferuje żyzne i dobrze przepuszczalne gleby, zasobne w próchnicę i stale wilgotne. Dobrze znosi różne warunki glebowe i radzi sobie na piaskach, torfach, glinie i iłach – ważniejsze od nich jest umiarkowane oświetlenie. Kiedy posadzisz oczar, wyściółkuj podłoże dojrzałym kompostem lub obornikiem. Zatrzymasz wilgoć w ziemi i ograniczysz rozwój chwastów. Zapewnisz odpowiednią temperaturę korzeniom, które swobodnie się rozwiną i ustabilizują.
[product id="2583,1367,2486"]
Podlewanie oczaru wirginijskiego
Roślina wymaga stale wilgotnej gleby, dlatego potrzebuje regularnego podlewania. Latem, kiedy panują upały, nawadniaj ją częściej. Rób to jednak z umiarem, żeby nie doprowadzić do zastojów. Oczar nie poradzi sobie z większą ilością wody i jego korzenie zaczną gnić. Zimą podlewaj go rzadziej, a dla ochrony przed suszą fizjologiczną, zastosuj ściółkę wokół rośliny, np. z kory, gałązek iglastych, słomy, liści.
Oczar wirginijski – nawożenie
Podczas sadzenia oczaru dodaj do gleby kompost lub obornik. Na wiosnę zasil roślinę biohumusem lub nawozem wieloskładnikowym. Latem i we wrześniu zasil oczar nawozem jesiennym z fosforem i potasem, ale bez azotu. Roślina musi przygotować się do zimy, a azot zmniejsza mrozoodporność.
[product id="3218,2492,1584"]
Oczar wirginijski – przesadzanie
Zmiana miejsca czy ingerencja w system korzeniowy źle wpływa na kondycję oczaru, zwłaszcza jeśli to już starszy okaz. Czasem jednak zachodzi taka potrzeba, kiedy np. w glebie zalęgną się szkodniki, stanowisko przestanie służyć roślinie, stanie się zbyt mokre lub wyjałowieje. Najkorzystniejszy termin przesadzania oczaru to jesień – jego korzenie zdążą się wzmocnić do zimy.
Oczar często uprawia się najpierw w pojemnikach i kiedy te stają się za małe, roślinę przesadza się na stałe miejsce do ogrodu. Od początku wybierz zaciszną lokalizację o odpowiednim zacienieniu i wilgotności.
Oczar wirginijski – przycinanie
Oczary nie przepadają za przycinaniem. Wczesną wiosną usuwaj tylko martwe gałęzie, chore i te, które się krzyżują. Jeśli chcesz wykonać mocniejsze cięcie, wybieraj wyłącznie gałązki i pędy nie grubsze niż 5 mm.
Oczar wirginijski – rozmnażanie
Sztuka rozmnażania oczaru rzadko się udaje w uprawie ogrodowej. Wymaga czasu i nawet przy postępowaniu zgodnie z wytycznymi nie zawsze przynosi efekty. Dotyczy to zwłaszcza rozmnażania z nasion, które w glebie przechodzą dwuletnią stratyfikację i dopiero po upływie tego czasu ewentualnie kiełkują.
Rozmnażanie oczaru wirginijskiego z sadzonek
To pewniejsza metoda niż siew nasion oczaru. Sadzonki pobierz w maju i czerwcu z młodych tegorocznych pędów. Posadź je w świeżym, przepuszczalnym i wilgotnym podłożu, np. w dużej donicy. Podlewaj regularnie. Kiedy zacznie przerastać donicę, przesadź go do ogrodu na wybrane miejsce.
Oczar wirginijski – zimowanie
Oczar zimuje w ogrodzie bez większego wysiłku. Młode rośliny trzeba okrywać na zimę np. agrowłókniną i ściółkować, żeby ochronić je przed silnymi mrozami i wysychaniem. Z czasem nabiorą odporności na chłód.
Oczar wirginijski – szkodniki i choroby
Szkodniki omijają oczar, ale przy niewłaściwej pielęgnacji mogą pojawić się choroby grzybowe. Porażone części roślin usuwaj, rany zabezpieczaj maścią ogrodniczą i wykonuj opryski odpowiednimi preparatami. Na oczarze wirginijskim najczęściej występują:
Mączniak prawdziwy – brzegi liści zwijają się, na blaszkach pojawia się biały mączysty nalot. Pomogą preparaty: Nimrod, Siarkol i Scorpion.
Rdza liści – na spodniej stronie blaszki liściowej widać pomarańczowe kropki i plamki (mogą być też żółte i brązowe w zależności od patogenu). Stosuj opryski środkami: Discus, Fungimat lub Limocide.
[product id="1732,288,1751,1722,317,779"]
Oczar wirginijski – ciekawostki
- Indianie Ameryki Północnej stosowali wywar z oczaru na obrzęki, zapalenia i narośle skórne. Również europejscy osadnicy w Ameryce w Nowej Anglii docenili jego właściwości.
- Theron T. Pond, twórca marki Pond’s w 1846 r. wyekstrahował leczniczy wyciąg z oczaru. Odkrył, że leczy on niewielkie rany cięte oraz inne zranienia. Napar ten zyskał nazwę Złoty Skarb (Golden Treasure), a po śmierci Therona zaczęto go nazywać Ekstraktem Ponda. Firma produkowała kosmetyki z tym składnikiem na tak szeroką skalę, że zachwycała się nimi m.in. rumuńska królowa Maria.
- Do dzisiaj w kosmetyce największą uwagę zwraca się na właściwości ściągające oczaru, pomocne przy tamowaniu krwawień i zmniejszaniu podrażnień po goleniu.
- W skład farb do tatuażu wchodzą destylaty wodne z liści i młodych gałązek oczaru wirginijskiego. Hamują blaknięcie barwnika i chronią przed usuwaniem go przez skórę.
- Oczar wirginijski zawiera garbniki, flawonoidy, kwas galusowy, kwas elagowy, saponiny i leukoantocyjanidy. Produkuje specyficzny rodzaj garbników zwanych hamamelitaninami, a jedna z tych substancji wykazuje specyficzne działanie cytotoksyczne wobec komórek raka jelita grubego. Mimo to oficjalnie nie uznaje się go za roślinę leczniczą o konkretnym działaniu.
- Z drewna oczaru wirginijskiego powstają różdżki radiestezyjne.
Więcej porad w e - booku
