Lobelia jest wybierana głównie za efekt „chmury kwiatów” w donicach i skrzynkach, ale łatwo się na niej rozczarować przez zły dobór odmiany i warunków. Ten artykuł porządkuje najważniejsze decyzje: jaką lobelię wybrać (pokrój i kolor), jakie ma realne wymagania oraz kiedy wysiew z nasion jest dobrym wyborem.
Lobelia to roślina która ma ponad 400 różnych gatunków na całym świecie. W Polsce najczęściej uprawia się lobelię przylądkową i nią zajmiemy się w tym opisie. Lobelia pochodzi z Południowej Afryki. W naturze można ją spotkać również w tropikalnych regionach Ameryki Południowej oraz Środkowej. W Polsce gatunkiem dziko rosnącym jest lobelia jeziorna.
Lobelia - ściąga
- Wysokość: 20-25 cm
- Kwitnienie: maj-październik
- Stanowisko: słoneczne, półcieniste
- Pochodzenie: Ameryka Południowa, Ameryka Środkowa, Afryka Subsaharyjska
- Podłoże: lekko kwaśne, próchnicze, przepuszczalne
- Nawożenie: regularne
- Podlewanie: regularne
- Rozmnażanie: nasiona
- Szkodniki i choroby: mszyce, przędziorki, czarna plamistość liści
Lobelia - co to za roślina
Dawniej była uprawiana jako roślina wieloletnia, ale w chwili obecnej lobelia uznawana jest za roślinę jednoroczną. Wiąże się to z kompletnym brakiem odporności na mrozy. Również przechowywanie jej w trakcie zimy jest bardzo trudne.
Lobelia dorasta maksymalnie do 20-25 cm wysokości. Roślina jest bardzo gęsta z dużą ilością liści i kwiatów. Liście są błyszczące i bardzo drobne - mają zazwyczaj około 1 cm długości. Rosnące niżej mają owalny kształt i ząbkowane krawędzie, a te rosnące wyżej są wąskie o gładkim obrysie.
Lobelia bardzo przypomina surfinie i petunie. Wydaje na świat olbrzymią liczbę kwiatów, które niemal zakrywają całą roślinę. Zresztą lobelia bardzo dobrze nadaje się do tworzenia kompozycji właśnie z tymi dwoma roślinami. Kwiaty mają średnicę około 1 cm i najczęściej występują w kolorach fioletowym i niebieskim, ale można spotkać też odmiany różowe białe i czerwone. Lobelia kwitnie od maja do października.
Lobelię można wysadzać na rabatach, ale przeważnie uprawia się ją w doniczkach i różnego rodzaju pojemnikach. Świetnie wygląda w połączeniu z surfiniami lub werbenami. Doniczki można ustawiać na parapetach, tarasach, balkonach ale też zawieszać pod zadaszeniami i na pergolach.
Lobelia - odmiany
Jak już zostało wspomniane lobelia to setki przeróżnych gatunków i odmian. Istnieją jednak takie odmiany, które są szczególnie polecane do ogrodów w naszym klimacie. Poniżej przygotowaliśmy ich listę:
- Lobelia Arletka - kwiaty jasnoniebieskie;
- Lobelia Blue Carpet - kwiaty niebieskie;
- Lobelia Blue White - kwiaty białe;
- Lobelia Crystal Palace - kwiaty niebieskie;
- Lobelia Emperor William - kwiaty ciemnoniebieskie;
- Lobelia Fountain Liliac - kwiaty różowe;
- Lobelia Mitternachtsblau - kwiaty fioletowe;
- Lobelia Purple Star - kwiaty różowe;
- Lobelia Riviera Blue Eyes - kwiaty fioletowo-niebieskie nakrapiane na biało;
- Lobelia Rosamunda - kwiaty karminowo-czerwone;
- Lobelia Rose Moon - kwiaty różowe;
- Lobelia Szkarłatna - kwiaty bordowe, pędy do 100 cm - odmiana wieloletni;
- Lobelia White Lady - kwiaty białe;
Zwróć też na odmiany oznaczone Pendula - czyli zwisające.
Polecana odmiana lobelii do donic i balkonów
Jeśli szukasz lobelii przylądkowej do skrzynek, donic i kompozycji z petuniami czy werbeną, najprościej jest zacząć od jednej, sprawdzonej odmiany o przewidywalnym efekcie.
Lobelia przylądkowa ‘Kaiser Wilhelm’ to intensywnie kwitnąca odmiana o żywym fiolecie — dobrze sprawdza się jako roślina do pojemników oraz jako wypełnienie kompozycji balkonowych.
Zobacz nasiona: Lobelia przylądkowa ‘Kaiser Wilhelm’
[product id="3463"]
Lobelia - wymagania i warunki
Poza niską odpornością na mrozy, lobelie nie są wymagającymi roślinami. Poniżej zebraliśmy najważniejsze wskazówki dotyczące ich uprawy.
Jednym z ważniejszych zabiegów podczas ich uprawy jest przycięcie po pierwszym kwitnieniu. Ścinamy wtedy roślinę o 1/3 długości. to pobudzi ją do kolejnego kwitnienia.
Stanowisko dla lobelii
Lobelie najlepiej czują się na stanowiskach słonecznych lub częściowo zacienionych. Ale uwaga: w pełnym słońcu i kwiaty mogą wyblaknąć. Sadzi się je przede wszystkim w doniczkach i pojemnikach, które wystawiamy do ogrodu i na balkony po 15 maja, kiedy minie ryzyko przymrozków.
Jaka ziemia dla lobelii
Idealne podłoże dla lobelii to ziemia lekko kwaśna (o odczynie pH 5,5-6,5). Powinna ona być też próchnicza i przepuszczalna - najlepiej piaszczysto-gliniasta. Podczas sadzenia tej rośliny do doniczek na ich dnie koniecznie trzeba wysypać warstwę drenażową z wykorzystaniem drobnego żwiru lub keramzytu.
[product id="637,2450,672"]
Podlewanie lobelii
Bardzo ważne jest regularne podlewanie lobelii - zwłaszcza w okresie wysokich temperatur i długotrwałych susz. Rośliny posadzone w doniczkach i pojemnikach (zwłaszcza te wystawione na południowe parapety) podlewamy w takich okresach nawet dwa razy dziennie. Podłoże przez cały czas powinno być lekko wilgotne.
Lobelia - nawożenie
Równie ważne co podlewanie jest regularne nawożenie lobelii. Najlepiej robić to co 7-14 dni, wykorzystując do tego płynne nawozy przeznaczone do roślin kwitnących. Nawożenie rozpoczynamy w kwietniu i przeprowadzamy je aż do końca wegetacji.
[product id="1041,1804,1607"]
Uwaga: przy zbyt intensywnym nawożeniu lobelia potrafi iść w liście kosztem kwiatów. Lepiej trzymać regularność i umiarkowane dawki niż „podkręcać” roślinę na siłę.
Lobelia - rozmnażanie
W zależności od odmiany mamy do dyspozycji kilka sposobów rozmnażania lobelii. W przypadku lobelii przylądkowej, która jest w Polsce najbardziej popularna i nieodporna na mróz, jedynym rozsądnym sposobem jest wysiew z nasion. Jest to tani i skuteczny sposób.
W przypadku lobelii przylądkowej najpraktyczniejszą metodą jest wysiew z nasion - zwłaszcza jeśli zależy Ci na konkretnej odmianie i chcesz przygotować własne sadzonki do donic lub skrzynek.
Wysiew ma sens wtedy, gdy możesz zapewnić roślinom spokojny start i czas na rozwój. Najczęstszy błąd to traktowanie siewu jako „szybkiej drogi do efektu” — lobelia potrzebuje czasu, żeby zbudować gęsty pokrój.
Jeśli chcesz zacząć od jednej sprawdzonej opcji, dobór odmiany jest ważniejszy niż szczegółowa technika. Zobacz: Lobelia przylądkowa ‘Kaiser Wilhelm’ – nasiona.
Nasiona wysiewamy w lutym i marcu do pojemników wypełnionych przepuszczalną ziemią i warstwą drenażu na dnie. Po około dwóch tygodniach lobelie powinny wejść.
Gdy roślina zyska 2-3 listki można ją przepikować, a na docelowe stanowisko takie sadzonki wysadzamy w połowie maja.
Gatunki wieloletnie lobelii można rozmnażać także przez podział starszych kęp, ale w praktyce najczęściej spotyka się w uprawie lobelię przylądkową z siewu.
Lobelia - szkodniki i choroby
Lobelia jest rośliną bardzo odporną na różnego rodzaju szkodniki i choroby. Czasami mogą być atakowane przez mszyce lub przędziorki. W przypadku obydwu tych szkodników skuteczny jest oprysk naturalny z wykorzystaniem nawozu z pokrzywy. Sprawdza się również Emulpar 940 EC lub Karate Zeon.
Jedną z częstszych chorób grzybowych lobelii jest czarna plamistość liści. Objawem są czarne brązowe lub szare plamki, które szybko mogą pokryć nawet całą roślinę. Zakłócony zostaje proces fotosyntezy, a roślina zamiera. Skuteczne jest wtedy stosowanie takich preparatów jak Chabasite Fungi lub Polyversum WP.
[product id="1375,2009,1691,1999,2394,90"]
Lobelia – FAQ
Czy lobelię da się uprawiać z nasion?
Tak. W przypadku lobelii przylądkowej to najczęstsza i najbardziej opłacalna metoda, szczególnie gdy zależy Ci na konkretnej odmianie i kolorze.
Czy lobelia jest jednoroczna czy wieloletnia?
Lobelia przylądkowa uprawiana w Polsce jest traktowana jako jednoroczna, bo nie jest odporna na mróz. Istnieją też gatunki wieloletnie, ale są rzadziej spotykane w typowej uprawie balkonowej.
Dlaczego lobelia słabo kwitnie?
Najczęściej powodem jest zbyt mało słońca, przesuszenia w donicach albo zbyt mocne nawożenie, które pcha roślinę w liście zamiast w kwiaty.
Lobelia - ciekawostki
- Lobelie w Polsce stały się popularne w XIX wieku. Królowała wtedy lobelia subnuda, która w chwili obecnej praktycznie w ogóle nie jest uprawiana.
- Flamandzki botanik Matthias de Lobel stał się źródłem pochodzenia nazwy dla lobelii. Żył na przełomie XVI i XVII wieku.
