Dzień na początku listopada trwa ok. 9,5 godziny, na koniec miesiąca - już tylko 7. Przyroda w większości udaje się na spoczynek, a na zewnątrz panują wilgoć, chłód i przymrozki. Listopad w ogrodzie to przede wszystkim porządkowanie przestrzeni, przygotowanie gleby do kolejnego sezonu i zbiory najbardziej wytrzymałych warzyw. Sprawdź, czy przygotowałeś swój ogród do zimy.
Prace ogólne w listopadzie w ogrodzie. Ochrona przed mrozem
Zabezpieczenia przed zimnem wymagają wszystkie drzewka, a zwłaszcza te, które posadziłeś w październiku. Przy każdym z nich usyp kopczyk z ziemi lub kory na wysokość ok. 25 cm. Okryj pnie matą lub agrowłókniną.
Korony małych drzew zasłoń w całości. W żadnym wypadku nie stosuj folii. Materiał ten nie przepuszcza powietrza, zatrzymuje wilgoć i sprawia, że rozwijają się choroby grzybowe.
Osłoń wrażliwe krzewy zimozielone: różaneczniki, berberysy, powojniki, magnolie, hortensje, róże, żywotniki, cedry i cyprysowce. Przy krzewach róż usyp kopczyki z ziemi o wysokości 20-40 cm.
Okrycia wymagają też: lawenda, zawilec, rozplenica, miskant i trawa pampasowa oraz rośliny, które posadziłeś jesienią. Ich system korzeniowy nie jest do końca rozwinięty i bez dodatkowej ochrony nie przetrwa mrozów.
[product id="65,67,2486"]
Susza fizjologiczna i śnieg - uodpornij rośliny na mróz
Zabezpiecz rośliny przed suszą fizjologiczną. Zanim nastanie zima, podlewaj obficie drzewa i krzewy liściaste i iglaste, w tym zimozielone - bukszpany, laurowiśnie, ostrokrzewy, różaneczniki i trzmieliny.
Podłoże przy roślinach zimujących w gruncie zabezpiecz ściółką o grubości 3-5 cm. Wykorzystaj korę, trociny, torf, słomę, igliwie i liście. Taka warstwa ochroni korzenie przed mrozem i zatrzyma wilgoć w glebie.
Obwiąż rośliny iglaste o kolumnowym pokroju, dzięki temu ich pędy nie wyłamią się pod ciężarem śniegu. Warto związać również wysokie trawy - w ten sposób zabezpieczysz ich korzenie przed działaniem niskiej temperatury.
Prace w sadzie i warzywniku - ogród w listopadzie
Listopadowe prace w ogrodzie skupiają się wokół ostatnich zbiorów owoców, warzyw i ziół, ochronie przed szkodnikami i porządkach. Zajęć jest zdecydowanie mniej niż w sezonie wegetacyjnym,
Sad w listopadzie - jesienne porządki
W listopadzie zbierasz odmiany zimowych jabłek (Idared i Rubin), późne odmiany gruszek, pigwę, żurawinę, dziką różę i maliny, które powtarzały owocowanie.
Przejrzyj drzewa owocowe i sprawdź, czy na gałęziach nie widać chorób i szkodników. Jeśli tak - przytnij je i zastosuj środki ochronne. Wykonaj opryski brzoskwini przeciwko kędzierzawości liści.
Zerwij zmumifikowane owoce, które wiszą na gałęziach. Zbierz owoce i liście spod drzew. Zakop je głęboko albo wyrzuć do pojemnika na odpady zielone.
Ogród w listopadzie mogą odwiedzać sarny i zające. Żeby nie obgryzały kory, zastosuj osłonki z plastiku lub grubego papieru pakowego. Zamocuj je tak, by sięgały co najmniej do 1 m wysokości.
Skróć pędy jeżynom i winoroślom. Pozostałe części przygnij do ziemi i przykryj warstwą podłoża albo słomianą matą.
[product id="1989,2583,2511"]
Warzywnik w listopadzie - co zrobić w ogrodzie?
Listopad to czas ostatnich zbiorów warzyw korzeniowych i kapustnych, skorzonery, salsefii, roszponki, topinamburu, letniej odmiany pora i jarmużu. Ten ostatni najlepsze plony daje po pierwszych przymrozkach. Niska temperatura sprawia, że traci goryczkę i jest smaczniejszy. W listopadzie zbiera się także oregano, rozmaryn, szałwię i szczypiorek czosnkowy.
Przed nastaniem mrozów wysiej warzywa ozime - marchew, pietruszkę, koper ogrodowy i szpinak. Posadź czosnek i cebulę.
Z pustych grządek usuń pozostałości organiczne. Zdrowe przeznacz na kompost. Wytnij łodygi szparagów tuż nad ziemią, a zapobiegniesz rozwojowi infekcji grzybowych.
Posprzątaj w tunelach i szklarniach - pozbądź się resztek roślin i sprawdź, czy konstrukcja wymaga konserwacji.
Przekop glebę. W ten sposób poprawisz jej strukturę, a przy okazji pozbędziesz się zimujących szkodników (połyśnicy marchwianki, drutowców, pędraków i śmietki cebulanki). Zostaw ją w ostrej skibie - zimne powietrze wymrozi larwy i poczwarki.
Prace z rabatami i kwiatami w listopadzie - jesienny ogród ozdobny
Zbierz opadłe zdrowe liście, ręcznie lub odkurzaczem ogrodowym i użyj ich w roli ściółki lub dorzuć do kompostu.
Usuń zaschnięte lub zainfekowane części bylin i roślin jednorocznych. Jeśli kwiatostany, nasiona i suche pędy nie noszą śladów chorób lub deformacji, zostaw je na pokarm dla ptaków.
Jeśli ziemia jeszcze nie zamarzła, posadź drzewa i krzewy liściaste, iglaki i wrzosy, pod warunkiem, że zabezpieczysz je kopczykami z ziemi lub kory. Podczas sadzenia w suchej glebie użyj hydrożelu, który utrzyma wilgoć w podłożu.
Pobierz sadzonki zdrewniałe krzewów, takich jak jaśmin, wiciokrzew, krzewuszka, forsycja, tawuła i ligustr. Powinny mieć długość 15-20 cm. Umieść je w wilgotnym piasku i przechowaj w chłodnym miejscu do wiosny.
Prace z trawnikiem w listopadzie
Grabiami wachlarzowymi usuń opadłe liście. Jeśli tego nie zrobisz, zimą powietrze nie dostanie się do wnętrza gleby i rozwiną się choroby grzybowe, takie jak np. pleśń śniegowa.
Upewnij się, że narzędzia i maszyny do pielęgnacji trawnika, są w dobrym stanie. Wyczyść je, naostrz i zakonserwuj, żeby były gotowe na wiosnę. Przechowuj w suchym pomieszczeniu.
[product id="84,1367,1609"]
Ważne zadania w listopadowym ogrodzie - przygotuj glebę na wiosnę
Zbadaj odczyn gleby, by sprawdzić, czy potrzebuje modyfikacji. Zrobisz to kwasomierzem, który kupisz w sklepie ogrodniczym.
Jeśli odczyn gleby jest za niski (kwaśny), wykonaj wapnowanie. Przeprowadza się je co 2-4 lata. Rozsyp wapno na podłożu i przekop je na głębokość 15-20 cm. Nie rób tego równolegle z rozrzucaniem obornika, bo wapno blokuje wchłanianie potasu i fosforu do gleby. Między obiema czynnościami zachowaj przerwę 4-6 tygodni.
Obornik, świeży lub granulowany, rozrzuca się co 4 lata. Glebę z obornikiem przekop na głębokość 10-20 cm.
Rośliny, które kwitną w listopadzie - kolorowa jesień
Wrzosy kwitną na biało, pomarańczowo, różowo, czerwono, purpurowo i fioletowo. Niektóre odmiany mają też ozdobne liście. Lubią słoneczne stanowiska, najlepiej na terenie otwartym, bez drzew, ale zarazem zacisznym. Rosną na próchniczych, przepuszczalnych, kwaśnych glebach i najlepiej sadzić je w skupiskach. Jedną z najpóźniej kwitnących odmian jest Alicia.
Chryzantemy kwitną na biało, żółto, pomarańczowo, łososiowo, różowo i czerwono. W zależności od odmiany wyróżniają się kwiatostanami pojedynczymi, półpełnymi, pełnymi, kulistymi, półkulistymi, parasolkowatymi, anemonowymi, pomponowymi i igiełkowymi. Od sierpnia aż do późnej jesieni kwitnie np. odmiana Clara curtis. Chryzantemy rosną na glebie żyznej, przepuszczalnej na stanowisku słonecznym.
Jeżówka purpurowa kwitnie na biało, żółto, różowo, czerwono, fioletowo i zielono. Osiąga do 1,5 m wysokości. Zimuje w gruncie i w naszym klimacie jest całkowicie mrozoodporna. Lubi stanowiska słoneczne i półcieniste oraz żyzną, próchniczą i przepuszczalną glebę, która powinna być dość wilgotna.
[product id="333,2697,539"]
Więcej porad w e - booku
